Κυριακή, 10 Μαρτίου 2013

Πεύκο και Μέλι

Το πευκόμελο είναι το πρώτο σε παραγωγή μέλι στην Ελλάδα σε ποσοστό μεγαλύτερο του 60%. Καλό είναι λοιπόν να γνωρίζουμε τις ιδιαιτερότητες που υπάρχουν για τη παραγωγή του.


Με ποιές καιρικές συνθήκες παίρνει η μέλισσα το μέλι;




Η Ικανή και αναγκαία συνθήκη για να πάρουν οι μέλισσες το μέλι είναι:
Υγρασία μεγαλύτερη από (65 με 67%)   και  θερμοκρασία  μικρότερη από  (20 με 21°C).


Ποιό χρονικό διάστημα έχουμε μελιτοφορία του πεύκου;
Από Ιούνιο μέχρι Απρίλιο.

Όλο το διάστημα αυτό δίνει το πεύκο μέλι;
Όχι!
Το Πεύκο δίνει για 3 εβδομάδες μέλι και μετά κόβει για 3 εβδομάδες.
Η διαδικασία αυτή είναι περιοδική και επαναλαμβάνεται μέχρι τις Αρχές Απρίλη


Πως μπορώ να εντοπίζω τις 3 εβδομάδες μελιτοέκκρισης;

Εδώ είναι όλη η ουσία για να μη πέσουμε σε κενό!
Το πιο εύκολο για να εντοπίσουμε το κύκλο του εργάτη είναι στα τέλη Μάρτη με μέσα Απρίλη που ο Εργάτης της προηγούμενης χρονιάς "ξεφωλιάζει".  Είναι το πιο εύκολο γιατί ο εργάτης είναι πολύ μεγάλος και φαίνεται με γυμνό μάτι να περπατά.
Έτσι αν π.χ. ξεφώλιασε πρώιμα τότε θα έχουμε πρώιμο πεύκο.

Ποιές μελιτοεκκρίσεις είναι αποδοτικές;

Η τρίτη μελιτοέκκριση η "Δεύτερο βάρεμα" είναι η πιο αποδοτική γιατί έχουμε τις καλύτερες καιρικές συνθήκες. Έτσι έχουμε τις περισσότερες ώρες πτήσης.


Ας δούμε όμως αναλυτικά όλες τις Μελιτοεκκρίσεις.

Η πρώτη μελιτοέκκριση ή "Αηγιαννιάτικο"


Αυτή ξεκινά τον Ιούνιο και το μέλι είναι πολύ μικρές σταγόνες, αφού ο εργάτης είναι πολύ μικρός. Όπως φαίνεται και στη φωτογραφία ο εργάτης είναι στις άκρες των κλαδιών κοντά στις πευκοβελόνες και συνήθως ψηλά στο πεύκο.
Οι μελισσοκόμοι δεν μεταφέρουν τα μελίσσια τους στο πεύκο γιατί υπάρχουν άλλες πολύ πιο σημαντικές και αποδοτικές ανθοφορίες.
Αυτό που είναι χρήσιμο, αλλά δύσκολο να εντοπίσουμε, είναι η πρώτη μέρα μελιτοέκκρισης.
Γιατί είναι χρήσιμο;
Ξέρουμε με αρκετή ακρίβεια όλες τις επόμενες και κάνουμε τα σχέδια μας.
Έστω λοιπόν ότι η πρώτη μελιτοέκκριση ή "Αηγιαννιάτικο" ξεκινά στις 23 Ιούνη, τότε τη δεύτερη ή "πρώτο βάρεμα" την περιμένουμε μετά από 42 ημέρες, δηλαδή περίπου στις 3 Αυγούστου.
(3 εβδομάδες βάρεμα + 3 εβδομάδες κόψιμο = 6 εβδομάδες ή 42 μέρες).

Η δεύτερη μελιτοέκκριση η "Πρώτο βάρεμα"
Είναι λίγο δύσκολη επειδή έχουμε υψηλές θερμοκρασίες τον Αύγουστο.
Αν όμως έχουμε δροσερό Καλοκαίρι όπως το 2011 τότε η απόδοση είναι πάρα πολύ μεγάλη, αφού τα μελίσσια μας έχουν μεγάλους πληθυσμούς.
Για περισσότερα στο παραπάνω σύνδεσμο.

Η τρίτη μελιτοέκκριση η "Δεύτερο βάρεμα".
Συνήθως είναι η πιο αποδοτική γιατί έχουμε τις καλύτερες καιρικές συνθήκες.
Είναι η περίοδος που προτιμούν οι περισσότεροι μελισσοκόμοι.
Ξεκινά περίπου 42 μέρες αφ' ότου ξεκίνησε το πρώτο βάρεμα.
Δηλαδή αν το πρώτο βάρεμα ξεκίνησε στις 3 Αυγούστου τότε το "δεύτερο βάρεμα" το περιμένουμε περίπου στις 13 Σεπτέμβρη.

Η τέταρτη μελιτοέκριση
Είναι μόνο για τα μελίσσια και πολύ σπάνια για το μελισσοκόμο όταν το πεύκο είναι πρώιμο. Τα μελίσσια έχουν πέσει πολύ σε πληθυσμό και έχουν ετοιμαστεί για το Χειμώνα.
Αυτή εντοπίζεται χρονικά 24 Οκτώβρη σύμφωνα με τη προηγούμενη παραδοχή  ( Το "δευτερο βάρεμα"  ξεκίνησε στις 13 Σεπτέμβρη ).

Οι επόμενες δεν έχουν καμιά αξία παρά μόνο για τα μελίσσια.

Και φτάνουμε στη τελευταία μελιτοέκκριση το "Ανοιξιάτικο Πεύκο".
Αυτή ξεκινά συνήθως στα μέσα του Μάρτη και τελειώνει μετά από 3 εβδομάδες στις αρχές Απρίλη.
Κάποιοι μελισσοκόμοι που ξεχειμώνιασαν τα μελίσσια τους σε ζεστά μέρη και τα έχουν δυνατά (διώροφα) εκμεταλλεύονται το Ανοιξιάτικο πεύκο ακόμη και για τρύγο.


Τι σημαίνει το "πεύκο είναι παρδαλό";

Πολλές φορές το βάρεμα διαρκεί περισσότερο από 3 εβδομάδες ή 21 μέρες και το κόψιμο λιγότερο.
Γιατί συμβαίνει αυτό:
Υπάρχει μια μεγάλη χρονική υστέρηση από εργάτη σε εργάτη κυρίως όταν έχουμε μεγάλους πληθυσμούς. Σε ανάγλυφα εδάφη, όπου παρατηρούνται διαφορές στις καιρικές συνθήκες (θερμοκρασία, υγρασία) φαίνεται ακόμη περισσότερο. Ενώ βλέπεις στο ξέφωτο το πεύκο να έχει κόψει, μέσα στα λαγκάδια συνεχίζει να δίνει.


Πως δίνει μέλι το πεύκο γεωγραφικά;

Ξεκινά πρώτα από τα Νότια και ανεβαίνει στα Βόρεια.
Στη Κασσάνδρα ξεκινά μετά τη Βόρεια Εύβοια.
Στη Βόρεια Κασσάνδρα ξεκινά περίπου 3 μέρες μετά τη Νότια.
Και το κόψιμο του πεύκου ακολουθεί πάλι την ίδια διαδικασία αφού η περίοδος της μελιτοφορίας κρατά περίπου 3 εβδομάδες.



Ο εχθρός του εργάτη είναι οι ακραίες καιρικές συνθήκες.
Στη  Παγωνιά και το Καύσωνα έχουμε σημαντική μείωση του πληθυσμού του και αλλαγή του κύκλου του σύμφωνα με νεώτερη παρατήρηση.

Γι αυτό και στα παραθαλάσσια μέρη που έχουμε πιο ήπιο Χειμώνα και Καλοκαίρι το πεύκο έχει τη μεγαλύτερη απόδοση.







Στο παραπάνω βίντεο φαίνεται η χαρακτηριστική κίνηση των μελισσών και η έξοδος τους για το πεύκο. Το περπάτημα ψηλά στη κυψέλη και ακολούθως το πέταγμα από τη νύχτα πριν καλά καλά ξημερώσει είναι αδιάψευστη μαρτυρία ότι οι μέλισσες φέρνουν μέλι από το πεύκο στη κυψέλη.

Πολύ σημαντικό.
Από χρονιά σε χρονιά η έναρξη και η περίοδος μελιτοφορίας είναι διαφορετική.
Αυτό σημαίνει ότι δεν μεταφέρουμε τα μελίσσια στο πεύκο και φέτος στις 19 Αυγούστου (τυχαία ημερομηνία) επειδή τα μεταφέραμε πέρυσι και πήγαμε καλά.
Αν πέρυσι πέσαμε πάνω στη μελιτοφορία, μπορεί φέτος να πέσουμε στο κενό και να πάθουμε ζημιά.



Τα νέα για το Πεύκο

2010
Το πεύκο ήταν αρκετά πρώιμο, αφού το Αηγιαννιάτικο ξεκίνησε στις 12 Ιουνίου.
Αποτέλεσμα να μπερδέψει αρκετούς μελισσοκόμους στη μεταφορά και να έχουν τα μελίσσια τους αρκετό χρόνο στο κόψιμο της μελιτοφορίας.
Γενικά ήταν μια αποδοτική χρονιά σε μέλι.

2011
Το πεύκο του 2011 πήγε πάρα πολύ καλά. Ίσως το καλύτερο τα τελευταία 20 χρόνια.
Το 1ο βάρεμα.ξεκίνησε 4/8/2011 και είχαμε 18 μέρες πέταγμα (σύνηθες 3 έως 5 μέρες)
"Το πεύκο ήταν παρδαλό" λόγω μεγάλων πληθυσμών του εργάτη.

2012
Το Ανοιξιάτικο δεν μου άρεσε.
Οι πληθυσμοί του εργάτη φέτος είναι μικροί.
Το Αηγιαννιάτικο δεν έκανε τίποτα.
Το πρώτο βάρεμα ξεκίνησε 19 Αυγούστου αρκετά όψιμα και έκανε ελάχιστα πράγματα.
Το 2ο βάρεμα ξεκίνησε 30 Σεπτέμβρη και με τη βοήθεια Σπαραγγιάς, Αρκουδόβατου και Σουσούρας μάζεψαν λίγα μέλια για έναν ελαφρύ τρύγο.
Το 2012 ήταν όψιμο και μια κακή χρονιά για το πευκόμελο. Πολύ μικρές ποσότητες!

2013
Μέτριο έως κακό το Ανοιξιάτικο πεύκο. Τα μελίσσια μου λίγο πριν τη πείνα τον Απρίλη, αφού ζήτησαν από ένα κιλό μέλι. Κάτι εξαιρετικά σπάνιο.
Ο νέος εργάτης είναι σχετικά καλός. Δηλαδή αν το 2012 βαθμολογείται με 2 και το 2011 με άριστα 10 για φέτος παίρνει 6.
Το Αηγιαννιάτικο λόγω απουσίας δεν το είδα, αλλά ούτε φάνηκε στη κυψέλη.
Στο Πρώτο βάρεμα λίγο πριν το τέλος του, μόνο μια μέρα πέταξαν πολύ δυνατά για ένα 4ωρο, όσο δηλαδή κράτησε ένα ψιλόβροχο 6 χιλιοστών και κάποιες μέρες με πολύ μικρές επισκέψεις μάζεψαν λίγα μέλια όχι όμως τίποτα σπουδαίο, αφού η θερμοκρασία δεν ήθελε να πέσει κάτω από τους 20°C.


Υ.Γ.
Για φέτος δεν υπόσχομαι όμως τόσο αναλυτική ενημέρωση όπως παλιά, αφού η Μελισσοκομία για μένα δεν είναι βιοποριστική αλλά ένα γλυκό χόμπι και έτσι θέλω να παραμείνει. Στον ελάχιστο χρόνο που θα έχω για τα μελίσσια, αν βγάλω κάποιο συμπέρασμα, θα σας ενημερώσω.

2016
Το πεύκο ήταν πάρα πολύ πρώιμο.
Το Αιγιαννιάτικο ξεκίνησε το πρώτο 5θήμερο του Ιούνη και πήγε πάρα πολύ καλά.Είχαμε το λιγότερο 10 μέρες πτήσης και πολλά μέλια.
Το καλύτερο των 10 τελευταίων ετών που παρακολουθώ το πεύκο.
Το πρώτο Βάρεμα δεν έκανε τίποτα, αφού ένας καύσωνας με χαρακτηριστικά Λίβα έκανε ζημιά στον εργάτη.
Το 2ο βάρεμα πήγε σχετικά καλά, αφού το μέγεθος του εργάτη κάλυψε τις μεγάλες απώλειες πληθυσμού.

25 σχόλια:

MELITASOS είπε...

Γιάννη να είσαι καλά που μας έδωσες τόσες χρήσιμες πληροφορίες.

ΑΝΘΙΜΟΣ ΣΙΓΚΟΥΔΗΣ-ΓΕΩΠΟΝΟΣ ΑΠΘ-ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΟΣ - ANTHIMOS SIGOUDIS AGRONOMIST Aristotele University of Thessaloniki-BEEKEEPER είπε...

Εξαιρετική ανάρτηση!!!

paraskevas είπε...

μπραβο κατατοπιστικοτατος και παλι μπραβο

βαλάντης είπε...

συγχαρητηρια.Μου άρεσε ιδιαίτερα το άρθρο σου.

toadstul είπε...

Γιάννη πραγματικός θησαυρός γνώσεων η ανάρτηση σου!!!

Δημήτρης είπε...

Γιάννη σ' ευχαριστώ κι εγώ για την καταπληκτική ανάρτηση!Να είσαι πάντα καλά.

Θεοδόσης Κατσαρός είπε...

Η ποιο κατατοπιστική-αιξερετική –αναλυτική ανάρτηση !!!
Όπως την περίμενα καιρό τώρα .
Και πάλι σ ευχαριστούμαι.

Ανώνυμος είπε...

Πείτε μου,αν θέλετε,τί σημαίνει "πίκρισμα" μελισσίων;

melibevias είπε...

Εδώ φαίνεται η αγάπη για τις μέλισσες, το άρθρο αυτό ήταν πραγματική βοήθεια.
πίκρισμα των μελισσιών Αδερφέ λέμε όταν πάμε τα μελίσσια μας από μια γλυκιά ανθοφορία(πεύκος π.χ) σε μια πικρή(ρείκι π.χ) μια εναλλαγή που επιβάλετε.

ΑΝΤΩΝΗΣ είπε...

ΜΠΡΆΒΟ ΓΙΆΝΝΗ ΕΊΧΑ ΠΟΛΎ ΚΑΙΡΌ ΝΑ ΔΙΑΒΆΣΩ ΤΌΣΟ ΆΡΤΙΑ ΑΝΆΡΤΗΣΗ.

Γιάννης Αναγνωστόπουλος είπε...

Πευκο!!!
Ενα αρθρο πριν πας!
Ευχαριστουμε Γιάννο

Koutsoukos Kostas είπε...

πολυ χρήσιμο και κατατοπιστικό. Ευχαριστούμε πολύ!

Χρήστος Α. είπε...

Φίλε Γιάννη, η ανάρτησή σου είναι τόσο κατατοπιστική, με λόγο απλό αλλά συνάμα σωστά δομημένο ώστε αναρωτιέμαι.
Αν η μελισσοκομία είναι απλά ένα χόμπι για εσένα, τι γνώσεις πρέπει να έχει ένας επαγγελματίας μελισσοκόμος;

Ανώνυμος είπε...

Γιαννη ποια ημερομηνια περιπου βλεπεις το πρωτο βαρεμα για φετος? ευχαριστω εκ των προτερων...

Γιάννης Γιάνναρος είπε...

Είναι πολύ νωρίς για το πρώτο βάρεμα.
Το μόνο που μπορούμε να πούμε είναι ότι φέτος το περιμένουμε πρώιμο, σύμφωνα με τις πληροφορίες που δέχτηκα.
Δεν έχω προσωπική άποψη.
Μένει να το επαληθεύσουμε στο Αηγιαννιάτικο.

Ανώνυμος είπε...

Μηπως φετος το βαρεμα ειναι ΑγιαΠαρασκευιατικο;

Γιάννης Γιάνναρος είπε...

Σωστά.
Πολύ πετυχημένη έκφραση για το πρώιμο, αλλά δεν τη έχω ξανακούσει.
Εμείς για της Αγίας Παρασκευής λέμε "ή στο τόπο ή στο δρόμο"

Ανώνυμος είπε...

Μηπως γνωριζεις εαν γινονται αεροψεκασμοι για την καμπια και κατ επεκταση για τον εργατη με συνεπεια το να μην "δινει "το πευκο;

Γιάννης Γιάνναρος είπε...

Δεν γνωρίζω κάτι σχετικά με τους αεροψεκασμούς.
Στη περιοχή μου ο εργάτης είναι καλός για φέτος.

Ανώνυμος είπε...

Γιάννη καλησπέρα. Καταρχάς ευχαριστούμε για τις χρήσιμες πληροφορίες. Να σε ρωτήσω κάτι; Η πρώτη μελλιτοέκριση φέτος είπες ήταν στις 26 Ιουλίου ( εάν κατάλαβα σωστά). Η δεύτερη (πρώτο βάρεμα) θα έπρεπε να ήταν; ( λένε ότι το πρώτο βάρεμα ξεκίνησε την Κυριακή 25/8 ). θα μπορούσες μήπως να με διαφωτίσεις. Ευχαριστώ.

Γιάννης Γιάνναρος είπε...

Η πρώτη μελιτοέκκριση ή "Αηγιαννιάτικο" πρέπει να ξεκίνησε το πρώτο 15θήμερο του Ιούνη.
Η δεύτερη μελιτοέκκριση ή "πρώτο βάρεμα" ή "ΑγιαΠαρασκευιάτικο" που το ονόμασε ο συνάδελφος μας πρέπει να ξεκίνησε λίγο πριν τις 22 Ιούλη τη μέρα που είχαμε ένα πολύ δυνατό και αποδοτικό πέταγμα.
Η τρίτη μελιτοέκκριση ή "δεύτερο βάρεμα" ξεκίνησε στις 27 Αυγούστου πολύ ελπιδοφόρα και με πολύ καλή απόδοση στη κυψέλη. Εδώ έχω προσωπική άποψη. Η βροχούλα που έριξε στο τέλος του μήνα πιστεύω να ρίξει τη χαμηλή θερμοκρασία και να δώσει επιτέλους μια καλή απόδοση.
Το αν το βάρεμα είναι πρώτο ή δεύτερο το καθορίζει το μέγεθος του εργάτη.

Ανώνυμος είπε...

Κ.Γιαννη καλησπέρα και συγχαρητήρια για τα κείμενα σας. Μία ερώτηση θα ήθελα να κάνω , αν κατάλαβα καλά το πεύκο θα είναι πρώιμο φέτος όπως όλη η χρόνια άλλωστε οπότε να περιμένουμε το δεύτερο βαρεμα αρχές Σεπτέμβρη; Λόγω αποστασης μεγάλης από τα πευκοδάση κάθε σας πληροφορία είναι πολύτιμη. Ευχαριστώ πολύ.

matteus™ είπε...

Πως γινεται να ξεκινησε η Η 3η μελιτοέκκριση στις 18 Αυγουστου?

Γιάννης Γιάνναρος είπε...

Πολύ πρώιμο φέτος.
Πρέπει να ξεκίνησε τέλη Μαίου και όχι αρχές Ιούνη, που είχα πληροφόρηση (λόγω απουσίας).
Πρέπει με τη μελούρα που έδωσε το Καραγάτσι από 27 Μαίου, να ξεκίνησε και το πεύκο. Κανείς όμως δεν έδωσε Βάση.
Ποιός βλέπει για Πεύκο το Μάη;

matteus™ είπε...

Καλησπερα Γιαννη,

Δεν εχω μεγαλη εμπειρια για το πευκο, ειμαι νεος μελισσοκομος και ακομα στο ψαξιμο :)

Φετος το πευκο το παρακολουθω απο αρχες Αυγουστου με μελισσια δεικτες. Μεσα στον Αυγουστο απο τις 10 και μετα εβαλαν καποια φτωχα μελια αλλα δεν σφραγγισαν. Στα μεσα Σεπτεμβριου το δουλεψαν αρκετα καλα. Επισης την τελευταια εβδομαδα του σεπτεμβρη και την πρωτη του Οκτωβρη.

Ειμαι εντελως μπερδεμενος σχετικα με τις ημερομηνιες και το ποτε αρχισε τι.

Το μονο σιγουρο ειναι οτι φετος το πευκο ηταν παρδαλο. Αυτη την στιγμη βλεπω σταγονες αλλα και εργατη που εχει ξεφωλιασει.